Pasou. O eclipse cumpriu co seu
guión milenario, preciso como un reloxo de sol. A coroa solar ardeu no ceo, un
espectáculo gratuíto para unha especie que non merece tal luxo. Mentres os que
calculan órbitas con precisión cirúrxica ollaban cara arriba, os que cavan a
terra, os que cosen roupa e os que limpan escaleiras seguían facendo o de
sempre. Para uns, o eclipse foi unha escusa para a contemplación; para outros,
un mércores máis*.
De seguro que tamén houbo quen viu deuses enfadados, quen vendeu cristais de "aleacións cósmicas" e quen declarou que todo era unha montaxe. As redes sociais enchéronse de profecías, de selfies coa eclipse e de xente que preferiu queimar a retina antes que admitir que a ciencia tiña razón. Pero mentres os influencer facturaban contido astronómico sen ter idea, os traballadores da hostalaría servían cafés sen ver o ceo, as persoas coidadoras cambiaban cueiros e quen traballa por quendas non tivo nin a opción de escoller entre mirar ou non mirar. O espectáculo era gratuíto, pero o descanso para velo era un privilexio.
A mesma intelixencia que calcula eclipses con décadas de antelación deseña bombas, patenta transxénicos para matar insectos e constrúe muros para separar familias. Os mesmos datos que permitiron saber onde e cando a sombra tocaría terra son os que negan o cambio climático cando interesa. Non hai contradición: hai sistema. Un sistema que precisa de científicos para predicir o cosmos e de traballadores precarios para mantelo. A tecnoloxía nunca foi neutral, e o eclipse tampouco.
O baleiro que a coroa solar revelou non é existencial, é estrutural. Non é que non saibamos quen somos; é que non queremos ver quen sostén o mundo mentres nós ollamos cara arriba. O eclipse foi un espello perfecto: mentres os privilexiados contemplaban a inmensidade, os outros seguían facendo xirar a roda. E a roda non para porque o ceo se escureza.
Cando o sol volveu, todo seguía igual. Os mesmos que mandan seguen mandando, os mesmos que traballan seguen traballando, e os "memes" do eclipse xa son lixo dixital. O único que cambiou é que agora sabemos, se é que precisabamos saber, que a contemplación tamén é de clase. E que o baleiro das cabezas non se enche con luz cósmica, senón con xustiza. Mentres esa xustiza non chegue, a única eclipse que realmente importa, a da dignidade, seguirá sendo un privilexio que poucos poden permitirse ver.
* En Galiza non se aprobou ningún tipo de permiso especial que permitira deixar de traballar durante a eclipse. De feito, a normativa laboral non contempla a eclipse como causa específica para suspender a actividade, nin como un suposto de forza maior que obrigue automaticamente a deter o traballo.